Protestantse Gemeente Odijk


Psalm 8

Ds. K.F. Visser
27-09-2015

Lezing(en): Psalm 8 en 2 Petrus 1: 16-19.


Gemeente van Christus,

Hoe voelt u het aan? Hoe beleeft u deze periode in onze geschiedenis? Er gaat geen dag voorbij of we zien vluchtelingen. We lezen hun verhalen. We zien de beelden. En we zien hoe de Europese politiek worstelt met deze problematiek. En hoe er plaatselijk her en der weerstanden tot uitdrukking worden gebracht tegen de komt van vluchtelingen. Het is allemaal zo overrompelend, groot en overweldigend.
Er is niet een simpel antwoord op alle vragen.
Maar hoe voelt u zich hieronder? Brengt het onrust met zich mee? Vermoeidheid misschien? Ik voel de behoefte om te zoeken naar houvast, naar geloofswoorden die het uithouden, die kunnen maken dat ik het uithoud in deze roerige tijden.
Voelt u dat met mij mee?
Mag ik vanmorgen in een meditatieve overdenking u meenemen naar twee bijbelgedeelten, die voor mij gezag hebben en mij moed geven.
In Psalm 8 gaat het over de plaats van de mens in de wereld, en ten opzichte van God. En uit enkele verzen uit de tweede Petrusbrief, het beeld van de morgenster, spreekt een beeld van hoop.

Na heel wat bijzondere kerkdiensten in de afgelopen tijd met belangrijke onderwerpen – barmhartigheid, naastenliefde, vrede – thema’s die direct te maken hebben met onze houding in deze wereld, ons gedragen, onze opstelling, gaat het me vandaag over wat diep in ons leven mag, een roeping. Wie zijn wij? Wat wil het zeggen dat wij mensen zijn, Dat wij niet leven op eigen gezag, maar ons stellen onder de hoede van God, onze Schepper?

Psalm 8 is een raampsalm, dat wil zeggen de psalm begint en eindigt met dezelfde woorden. De openingswoorden en het laatste vers zijn gelijkluidend. Het start bij God en het eindigt bij God. God staat aan het begin en Hij komt aan het einde. En daar tussenin gaat het over de mens.
Met andere woorden: we moeten onze plaats kennen! Wij zijn God niet, wij zijn uit God. Wij leven niet op eigen gezag.

De proloog is voor God en de epiloog is voor God. De ouverture en het slotkoor bezingen Gods grootheid; de zalige wetenschap, de zalige, gelovige wetenschap dat ons leven van meet af en tot in eeuwigheid omsloten wordt door de Naam van God.

Het eerste en het laatste dat Psalm 8 ons mensen vertellen wil, is dat ons leven geborgen is, omarmd wordt, beveiligd, gewaarborgd in en door de Naam van God.
‘Ik zal er zijn’ betekent Zijn Naam.
‘Ik ben er bij’, als het begint.
En ‘Ik ben erbij’ als het eindigt.
En in de tussentijd beweegt de mens zich, leeft de mens. Paulus op de Areopagus in Athene vertelde aan de mensen daar: In God leven wij, bewegen wij ons en zijn wij. Wij zijn van Hem, Handelingen 17.

Psalm 8 vertelt dat een mens veel tot stand kan brengen. Al gaat het in deze psalm over de agrarische wereld, de mens die de aarde mag bewerken, die rentmeester mag zijn van de schepping – het gaat erom dat de mens weet dat niet hij God is, de heerser over alles en anderen, de vogels en de vissen. Psalm 8 fluit de mens terug als we alleen maar willen leven voor eigen rekening. Het wil ons ervoor behoeden dat heersen vernietigen wordt.
Eén is de Heer! Eén heeft het gezag.
Zijn Naam op heel de aarde!

Ik vind dat een geruststellende gedachte dat ik leven mag onder de hoede van God. Ik hoef me niet groter voor te doen dan ik ben. Ik kan veel, wij kunnen met elkaar heel veel. We moeten ook wel, gelet op de immense problemen van dit moment. Het houdt ons bezig. Maar het is niet de laatste werkelijkheid.

Er gaat aan mijn bestaan een werkelijkheid vooraf en er zal aan het eind van mijn bestaan een werkelijkheid zijn, die ik alleen maar kan en wil benoemen met de naam van God. En dat geeft mij net even meer rust dan onrust.

Hij omgeeft ons van achteren en van voren en Hij legt zijn hand op ons, staat er in Psalm 139. Dat vind ik troost. Dat geeft rust. Dat geeft moed.
Dat is het eerste voor vandaag. Psalm 8 zet ons op onze plaats. Eerst God, dan komen wij.

Maar voor het misschien toch allemaal iets te sussend klinkt, komt er voor mij nog wel een beeld bij, het beeld van de morgenster uit de tweede Petrusbrief.
Dat beeld zegt me dat ik niet alleen naar het begin en het eind hoef te kijken, hoe mijn leven, ons leven, met God begint en in Hem eindigt. Het beeld van de morgenster laat me omhoog kijken. Dat beeld zegt me: Er gaat ons altijd weer een licht op!


Met andere woorden, we kijken nu even niet alleen naar onszelf, wat we allemaal zouden moeten doen – we kijken naar dat licht, naar die lamp die in het duister schijnt, onze oriëntatie, onze blikrichting, onze ´verhelderaar´.

Die morgenster. Als de dag begint, de zon komt op in Oosten. Dan is er een ster die nog het langst zichtbaar blijft. Alle overige sterren verbleken, één ster blijft nog lang te zien aan de hemel, de morgenster.
Venus zeggen sterrenkundigen, maar daar gaat het Petrus niet over. Hij gebruikt dat beeld voor Jezus.

Zie je de morgenster dan weet je dat de nieuwe dag begint. Als je omhoog kijkt en in de verte richting oostelijke horizon, en jij staat nog in het donker, dan weet je dat het licht van de nieuwe dag er hoe dan ook aankomt. Beeld van hoop, uitzicht, beeld vol belofte.
In de wereldnacht is er altijd weer dat licht.

En ook als dit sterrenlicht verbleekt, gaat zijn schijnsel door, zegt Petrus. Hij brengt dat beeld als het ware bij ons naar binnen.
De morgenster gaat schijnen in je hart. Verinnerlijking dus. Ergens dat besef, dat geloof, dat diepe vertouwen, dat al is de wereld nog zo donker, binnen in jouw hart schijnt een licht.

Aandacht dus voor de binnenkant van ons leven. Dat is wat deze lezing mij brengt. En ik hoop dat u het een beetje kunt meebeleven.

Psalm 8, groots is de mens, bijna goddelijk zelfs. Maar voor de overmoed toeslaat, of het gevoel dat de grote problemen van vandaag ons terneerdrukken, even pas op de plaats. Het begint en eindigt met God. Wij leven niet in het wilde weg.
Wij leven met hoop in ons hart, met die diepe overtuiging dat als alles duister is, God een licht heeft ontstoken, zijn Zoon. Zijn woord, Zijn leven, Zijn presentie schijnt over ons en in ons.

In deze tijd komt het er eens te meer op aan, dat gebed: Ons hart zoekt U, o eeuwig licht, uw adem geeft ons innigheid en gloed.

Het is als met brood en wijn, uiterlijke tekenen die ons van binnen verbinden met Christus en met elkaar, met het begin en einde van ons bestaan, met gerechtigheid doen en met dat geruste gevoel, dat het eeuwige licht altijd weer over ons op zal gaan.

Amen.

Overzicht preken

08-07-2018
Jona 4

01-07-2018
Jona 2 en 3

24-06-2018
Jona 1

03-06-2018
Mensen boven regels

27-05-2018
Zondag Trinitatis

20-05-2018
Pinksteren

13-05-2018
Wezenzondag

10-05-2018
Hemelvaartsdag

22-04-2018
De goede herder

15-04-2018
Petrus

01-04-2018
Paaspreek
(Pasen)


25-03-2018
Een koning zonder troon
(Palmzondag)


18-03-2018
De graankorrel

11-03-2018
Delen
(Oecumenische dienst Veertigdagentijd)


18-02-2018
Verzoeking in de Woestijn

11-02-2018
Eenzaam, tweezaam

28-01-2018
Van een leer word je nog geen leerling

14-01-2018
Bruiloft in Kana

31-12-2017
Oudejaarsdienst

25-12-2017
Kerstmorgen
(Eerste Kerstdag)


24-12-2017
Kerstnacht
(Kerstnachtdienst)


17-12-2017
Woestijnroos
(Derde advent)


10-12-2017
Jesaja's vredesvisioen
(Tweede advent)


03-12-2017
Voorbereiden op Kerst
(Eerste advent)


26-11-2017
Houdt uw lamp brandende
(Eeuwigheidszondag)


12-11-2017
Kinderen van het licht

05-11-2017
Dankdag

29-10-2017
Een vaste burcht is onze God

08-10-2017
Jaloezie
(Jeugddienst)


01-10-2017
Israëlzondag

24-09-2017
Zorgen moet je doen niet maken

17-09-2017
Vredeszondag
(Oecumenische dienst)


10-09-2017
Zacheüs
(Startzondag)


27-08-2017
De farizeeër en de tollenaar

20-08-2017
Waarom zou ik naar de kerk gaan?

13-08-2017
Denken over danken

02-07-2017
Het verloren muntje

18-06-2017
Rijke man en arme Lazarus

28-05-2017
Ruth 4

21-05-2017
Ruth 3

14-05-2017
Ruth 2

07-05-2017
Ruth 1

16-04-2017
Pasen

09-04-2017
Palmzondag

26-03-2017
Genezing blinde

12-03-2017
Verheerlijking op de berg

05-02-2017
Zout en licht

29-01-2017
Zaligsprekingen

15-01-2017
Oecumene
(Oecumenische dienst)


08-01-2017
Wijzen uit het Oosten

30-12-2016
Oudejaarspreek
(Oudjaarsdienst)


25-12-2016
Kerstmorgen
(Eerste Kerstdag)


24-12-2016
Kerstnacht
(Kerstnachtdienst)


11-12-2016
Derde zondag van Advent
(Derde advent)


27-11-2016
Eerste zondag van Advent
(Eerste advent)


20-11-2016
De namen op de zuil
(Eeuwigheidszondag)


13-11-2016
Johannes de Doper

06-11-2016
Jona
(Jongerendienst)


02-10-2016
Israëlzondag

25-09-2016
Bethel

11-09-2016
Deel je leven
(Startzondag)


04-09-2016
Waar je mee omgaat...

21-08-2016
Zorg dat je d’r bijkomt!

14-08-2016
Psalm 5: een psalm in oorlogstijd

03-07-2016
Zorgeloos leven?

26-06-2016
De esculaap

19-06-2016
Bloeiend leiderschap

12-06-2016
Tussen angst en vertrouwen

29-05-2016
God in de wolken

22-05-2016
Vervolgde Christenen

15-05-2016
De Geest
(Pinksteren)


24-04-2016
Esther 5, 6 en 7

17-04-2016
Esther 3 en 4

10-04-2016
Esther 1 en 2

27-03-2016
Eerst geloven, dan zien!
(Eerste Paasdag)


20-03-2016
Het nieuwe verbond
(Palmzondag)


13-03-2016
Jezus, de Hoeksteen
(Oecumenische dienst)


06-03-2016
Een vader had twee zonden
(Vierde zondag veertigdagentijd)


14-02-2016
De bruggenbouwer
(Eerste zondag veertigdagentijd)


07-02-2016
Mensen vangen

31-01-2016
Optreden van Jezus in Nazareth

10-01-2016
Dochtertje van Jaïrus
(Jongerendienst)


31-12-2015
De onvruchtbare vijgeboom
(Oudjaarsdag)


25-12-2015
Vrede op aarde?
(Eerste Kerstdag)


24-12-2015
De nacht van de hoop
(Kerstnachtdienst)


13-12-2015
Maria en Elisabeth
(Derde advent)


06-12-2015
Heilig Kind
(Tweede advent)


29-11-2015
Wees niet bang!
(Eerste advent)


22-11-2015
Valsheid tegenover oprechtheid
(Eeuwigheidszondag)


08-11-2015
Zondagsrust
(Dankuur voor gewas en arbeid)


01-11-2015
‘Hoe heet je?’
(Doopdienst)


11-10-2015
De rijke jongeman

04-10-2015
Mozes en Jezus
(Israëlzondag)


02-10-2015
En Jezus schreef in ’t zand
(Oecumenische Seniorenviering)


27-09-2015
Psalm 8

20-09-2015
Achab en Nabot
(Vredeszondag)


13-09-2015
De barmhartige Samaritaan
(Startzondag)


23-08-2015
Tien keer onafscheidelijk

16-08-2015
Effata! Ga open!




Zeisterweg 34, 3984 NL ODIJK

Ds. K.F. Visser (tel 030-8780698), email:
Mw. P. Beumer-de Gier (scriba), email:

disclaimer