Protestantse Gemeente Odijk


De namen op de zuil

Ds. K.F. Visser
20-11-2016 | Eeuwigheidszondag

Lezing(en): Openbaring 3: 7-13


Gemeente van Christus,

Waarom wil ik het vanmorgen graag met u over Openbaring 3 hebben?
1. Omdat ik dat beeld van die zuil in de tempel zo prachtig vind.
2. En omdat het gaat over een christelijke gemeente in Filadelfia, stad met een geweldig mooie naam, waarvan gezegd wordt dat ‘ie weinig invloed heeft, maar toch volhoudt.
3. En omdat er een stem aan het woord is, die de hoorders een hart onder de riem wil steken.
En 4. omdat in de tekst ook gewezen wordt op een tijd van beproeving.
En tenslotte 5. omdat we vandaag namen noemen op deze bijzondere zondag ; namen van mensen, die gestorven zijn, maar die elk op hun manier steunpilaren waren of steun zochten.

Gemeente, bij de lezing van Openbaring 3 heb ik beelden voor ogen van zuilen en tempels.
De oudheid komt als het ware tot leven: Het Forum Romanum in Rome, dat ik zag, de vele tempels langs de Nijl in Egypte, de zuilen en tempels die ik zag vorig jaar zag in Israël en Jordanië.
Ik zie in de afgelopen week president Obama staan bij de Akropolis in Athene en het doet me meteen denken aan deze tekst.

Nu ik vanmorgen Openbaring 3 met u lees, staan me die beelden helder voor ogen.
Het beeld is boeiend.

Filadelfia is een stad aan de westkust van Turkije, Alasehir heet die stad tegenwoordig, de stad van Alla genoemd. In de tijd van de Openbaringen – eind eerste eeuw na Christus –
stond de stad bekend om haar wijnbouw en handel. Filadelfia was een ontmoetingsplaats ook op de grens van de Griekse beschaving en het achtergebleven oostelijke platteland.
Maar de stad werd vooral bekend vanwege een grote aardbeving in het jaar 17 na Christus.
Geen steen bleef meer op de andere, de stad moest worden herbouwd. Er bleven hooguit wat ruines over met hier en daar wat losstaande zuilen, soms voorzien van een tempeldak.

Filadelfia, is ook één van grootste steden van Amerika in de staat Pennsylvania. Opgericht door William Penn, en genoemd naar deze bijbelse stad uit de Openbaringen. William Penn was een Quaker, het Genootschap der Vrienden, een christelijk, pacifistische beweging.
Hij kent de bijbelse verhalen en noemt de grootste stad van zijn gebied naar de stad van Johannes uit Openbaringen 3: Fildelfia.

Filadelphia is de enige stad die Johannes in zijn openbaringen noemt, waar hij gelukkig mee is. Johannes schrijft zeven brieven, zes kritische brieven naar zes beginnende christelijke groepringen, één springt eruit in positieve zin: Filadelphia. Johannes schrijft: Jullie hebben weliswaar weinig invloed, maar jullie zijn wel trouw gebleven. Jullie zijn trouw gebleven door dichtbij de woorden van Jezus te blijven, Zijn Naam niet in diskrediet te brengen, jullie hebben de geboden in stand gehouden. Jullie hebben weten vol te houden.

Weinig invloed, toch volgehouden. Johannes is trots op deze kleine geloofsgemeenschap. Filadelfia, broederliefde betekent die naam. Er gaat iets warms vanuit. Mensen die omzien naar elkaar. Mensen die proberen hun christelijke geloof te onderhouden. Ze koesteren de christelijk boodschap, doen hun best om die te bewaren, met elkaar te delen en door te geven. Veel haalt het niet uit in hun samenleving van toen. Ze zijn veruit in de minderheid. Niemand luistert echt, maar ze gaan door. Omdat het voor henzelf zoveel betekent! Omdat ze het niet kunnen laten. Omdat het hen goeddoet.

Dat spreekt mij aan. Ook onze kerken hebben geringe invloed op de samenleving. Of in elk geval moeten we niet de illusie hebben dat wij de samenleving naar onze hand kunnen zetten. Maar daarom houden we wel vol. En waar het kan, laten we ons geluid horen. De Huiskamer van Odijk kwam mede tot stand door de kerken van ons dorp. Daar hoeven we ons niet op te laten voorstaan. Maar daarom is het nog wel zo. Klein zijn we, maar we houden vol.

Zo waren we gisteren met een delegatie van diakenen bij de Landelijke Diaconale Dag in utrecht. Daar proefde ik een fijne sfeer. We zijn misschien maar gering als kerk, maar wat kunnen we toch een hoop doen: Schuldhulpmaatje, Noodfonds, Kerk-in-actie, armoedebestrijding, eenzaamheidssignalering. We zijn klein, maar we houden vol!

Door het zo te zeggen, wil Johannes op zijn manier en in zijn tijd de mensen van Filadelfia een hart onder de riem steken. En laten we dat ook maar gewoon tot onszelf spreken.
We mogen ons net zo goed gezien voelen, als die kleine gemeente van 2000 jaar geleden.
Jullie zijn trouw gebleven, zegt de stem in de Openbaring, de stem van Jezus zogezegd
– want het is zoals Johannes het zich voorstelt – Jullie zijn trouw gebleven, dan ben Ik ook trouw aan jullie. Dan laat ik jullie ook niet in de steek. Sterker nog, de stem stelt de gemeente iets in het vooruitzicht: de lauwerkrans. Eerbetoon voor de overwinnaar. Een takje als beloning, die de olympiër kreeg bij zijn of haar gouden medaille. Hoger eerbetoon bestaat er niet.

Waarom is dat belangrijk? Omdat er sprake is van een moeilijke tijd, een tijd van beproeving.
De aarde en de mensen worden op de proef gesteld. In de context van de Openbaringen zal dat alles te maken hebben met de vervolgingen. De christelijke gemeentes hadden nauwelijks bestaansrecht. Ze werden gemarginaliseerd. Weggedrukt uit der samenleving. Zie dan maar eens om het vol te houden! Hoe begrijpelijk als mensen het opgeven.

Houd vast aan wat u hebt, zegt Johannes in zijn brief, dan zal niemand u de lauwerkrans kunnen afnemen. Mensen kunnen je van alles afnemen, maar nooit wat in je hart zit.
De liefde voor elkaar, de liefde voor God.

Is er ook voor ons sprake van beproeving? Misschien niet in de zin dat wij als christenen
worden vervolgd om onze overtuiging. Wij niet hier. We weten hoe het elders in de wereld toe kan gaan. Beproevingen? Ik bemerk wel bezorgdheid bij heel wat mensen. De verharding in onze samenleving. De onrust in de wereldverhoudingen.

Won de democraat Barack Obama in 2012 nog de staat Pennsylvania, nu won de republikein Donald Trump deze staat. En mensen vragen zich af hoe het zal gaan met deze president.
Of dat heuse beproevingen zullen zijn? Dat weten we niet.

Volgens mij liggen de beproevingen - de echt moeilijke menselijke ervaringen – meestal binnen onze eigen levenssfeer.

Zo’n dag als vandaag: gemis, verdriet, rouw. Hoe kom je verder na wat jou zo hard getroffen heeft? Wat houd je vast, wat moest je loslaten? Het gevoel dat jouw hele wereld instortte.
Je was elkaar zolang tot steun. Of de één kon zo lang op jou steunen. Totdat het niet meer ging. Totdat de dood een einde maakte aan wat zo vertrouwd was. Raadselachtig, ongrijpbaar, intens verdrietig. Verlies, een beproeving, en toch je moest verder, je ging verder. En op dat ene moment besefte je dat je toch weer de zon op je gezicht voelde.
Dat je kon volhouden. Dat je het meeneemt, wat jou overkwam. Dat herinneringen soms niet alleen maar pijnlijk zijn, maar je ook dankbaar kunnen stemmen.

Vandaag richten we als het ware zuilen op – zuilen van licht – kaarsen gaan branden. We noemen de namen van wie ons ontvielen in dit voorbije kerkelijk jaar.

En nog een keer kijk ik naar die stad Filadelfia. Filadelfia wist wat het was: ingestorte tempelcomplexen, hier en daar staan alleen nog wat zuilen overeind. Er moest worden herbouwd. En een beetje bouwmeester mocht zijn handtekening achterlaten op één van de zuilen. In de hoop dat die vereeuwigd werd…, want in zo’n aardbevingsgevoelig gebied wist je dat maar nooit.

Johannes gebruikt dat beeld van die zuil in de tempel, die beschreven zuil.

Namen – zoals geliefden die kerven in bomen – namen worden op de zuilen geschreven.
De naam van God, de naam van het nieuwe Jeruzalem, en ieders eigen nieuwe naam,
want wie leeft voor God wordt met een nieuwe naam bekleedt.

Ze zullen niet verloren gaan, wie wij aan de dood verloren. Ze worden herinnerd, vereeuwigd, gekoesterd aan Gods hart – met eerbied en genegenheid genoemd.

Daarom branden wij een kaars in alle eenvoud, als symbool van onvergankelijkheid.

We zeggen het Johannes na, aan het slot van al zijn Openbaringen:
‘Er zal geen nacht meer wezen, God de Heer zal hun licht zijn’, (Openb. 22: 5).

Amen.

Overzicht preken

20-05-2018
Pinksteren

13-05-2018
Wezenzondag

10-05-2018
Hemelvaartsdag

22-04-2018
De goede herder

15-04-2018
Petrus

01-04-2018
Paaspreek
(Pasen)


25-03-2018
Een koning zonder troon
(Palmzondag)


18-03-2018
De graankorrel

11-03-2018
Delen
(Oecumenische dienst Veertigdagentijd)


18-02-2018
Verzoeking in de Woestijn

11-02-2018
Eenzaam, tweezaam

28-01-2018
Van een leer word je nog geen leerling

14-01-2018
Bruiloft in Kana

31-12-2017
Oudejaarsdienst

25-12-2017
Kerstmorgen
(Eerste Kerstdag)


24-12-2017
Kerstnacht
(Kerstnachtdienst)


17-12-2017
Woestijnroos
(Derde advent)


10-12-2017
Jesaja's vredesvisioen
(Tweede advent)


03-12-2017
Voorbereiden op Kerst
(Eerste advent)


26-11-2017
Houdt uw lamp brandende
(Eeuwigheidszondag)


12-11-2017
Kinderen van het licht

05-11-2017
Dankdag

29-10-2017
Een vaste burcht is onze God

08-10-2017
Jaloezie
(Jeugddienst)


01-10-2017
Israëlzondag

24-09-2017
Zorgen moet je doen niet maken

17-09-2017
Vredeszondag
(Oecumenische dienst)


10-09-2017
Zacheüs
(Startzondag)


27-08-2017
De farizeeër en de tollenaar

20-08-2017
Waarom zou ik naar de kerk gaan?

13-08-2017
Denken over danken

02-07-2017
Het verloren muntje

18-06-2017
Rijke man en arme Lazarus

28-05-2017
Ruth 4

21-05-2017
Ruth 3

14-05-2017
Ruth 2

07-05-2017
Ruth 1

16-04-2017
Pasen

09-04-2017
Palmzondag

26-03-2017
Genezing blinde

12-03-2017
Verheerlijking op de berg

05-02-2017
Zout en licht

29-01-2017
Zaligsprekingen

15-01-2017
Oecumene
(Oecumenische dienst)


08-01-2017
Wijzen uit het Oosten

30-12-2016
Oudejaarspreek
(Oudjaarsdienst)


25-12-2016
Kerstmorgen
(Eerste Kerstdag)


24-12-2016
Kerstnacht
(Kerstnachtdienst)


11-12-2016
Derde zondag van Advent
(Derde advent)


27-11-2016
Eerste zondag van Advent
(Eerste advent)


20-11-2016
De namen op de zuil
(Eeuwigheidszondag)


13-11-2016
Johannes de Doper

06-11-2016
Jona
(Jongerendienst)


02-10-2016
Israëlzondag

25-09-2016
Bethel

11-09-2016
Deel je leven
(Startzondag)


04-09-2016
Waar je mee omgaat...

21-08-2016
Zorg dat je d’r bijkomt!

14-08-2016
Psalm 5: een psalm in oorlogstijd

03-07-2016
Zorgeloos leven?

26-06-2016
De esculaap

19-06-2016
Bloeiend leiderschap

12-06-2016
Tussen angst en vertrouwen

29-05-2016
God in de wolken

22-05-2016
Vervolgde Christenen

15-05-2016
De Geest
(Pinksteren)


24-04-2016
Esther 5, 6 en 7

17-04-2016
Esther 3 en 4

10-04-2016
Esther 1 en 2

27-03-2016
Eerst geloven, dan zien!
(Eerste Paasdag)


20-03-2016
Het nieuwe verbond
(Palmzondag)


13-03-2016
Jezus, de Hoeksteen
(Oecumenische dienst)


06-03-2016
Een vader had twee zonden
(Vierde zondag veertigdagentijd)


14-02-2016
De bruggenbouwer
(Eerste zondag veertigdagentijd)


07-02-2016
Mensen vangen

31-01-2016
Optreden van Jezus in Nazareth

10-01-2016
Dochtertje van Jaïrus
(Jongerendienst)


31-12-2015
De onvruchtbare vijgeboom
(Oudjaarsdag)


25-12-2015
Vrede op aarde?
(Eerste Kerstdag)


24-12-2015
De nacht van de hoop
(Kerstnachtdienst)


13-12-2015
Maria en Elisabeth
(Derde advent)


06-12-2015
Heilig Kind
(Tweede advent)


29-11-2015
Wees niet bang!
(Eerste advent)


22-11-2015
Valsheid tegenover oprechtheid
(Eeuwigheidszondag)


08-11-2015
Zondagsrust
(Dankuur voor gewas en arbeid)


01-11-2015
‘Hoe heet je?’
(Doopdienst)


11-10-2015
De rijke jongeman

04-10-2015
Mozes en Jezus
(Israëlzondag)


02-10-2015
En Jezus schreef in ’t zand
(Oecumenische Seniorenviering)


27-09-2015
Psalm 8

20-09-2015
Achab en Nabot
(Vredeszondag)


13-09-2015
De barmhartige Samaritaan
(Startzondag)


23-08-2015
Tien keer onafscheidelijk

16-08-2015
Effata! Ga open!




Zeisterweg 34, 3984 NL ODIJK

Ds. K.F. Visser (tel 030-8780698), email:
Mw. P. Beumer-de Gier (scriba), email:

disclaimer