Protestantse Gemeente Odijk


Zorgen moet je doen niet maken

Ds. K.F. Visser
24-09-2017

Lezing(en): Matteüs 6: 24-34


Gemeente van Christus,

Geld, kapitaal, vermogen – kunnen we eerlijk zeggen dat die een dominante plaats innemen in ons leven? Wij hier in dit deel van de wereld? We behoren tot de meest welvarende landen. En er is best wel heel wat mee gemoeid, met ons bezit. Niet alleen ons banksaldo of onze hypotheek, zelfs onze hele manier van leven is gebaseerd op geld, alles wat we met ons geld kunnen doen. We werken ervoor en we geven het graag uit. Onze koopkracht is één van motoren van onze economie. We sparen tegenwoordig minder dan vroeger, want het levert niet zoveel meer op, maar toch, ons leven, onze samenleving, onze maatschappij is ondenkbaar zonder geld, kapitaal, bezit, inkomen, vermogen. We kunnen niet zonder. Geld is onmisbaar, een onmisbaar ruilmiddel.

Is het lastige of het ergerlijke misschien wel van het evangelie dat we vandaag lezen, dat die ons dwingt tot een keuze? Moeten we eigenlijk kiezen tussen God en de Mammon, tussen de God van hemel en aarde en de geldgod? Is het ook mogelijk om God te dienen en tegelijk eerlijke waarde te hechten aan ons geld? Niemand kan toch van de lucht leven?
Iedereen moet zich voeden en kleden en een dak boven het hoofd om zichzelf in leven te houden. We kunnen niet anders. Zo zit onze wereld nu eenmaal in elkaar.

Trouwens, was dat nou zoveel anders in Jezus’ dagen? Ook Jezus kent het gebruik van geld. In Matteüs 22 gaat het over belasting betalen. Is het toegestaan de keizer belasting te betalen of niet?, vragen farizeeën aan Jezus, een strikvraag. Wie moeten we nu eigenlijk dienen? God of de keizer in Rome? En Jezus vraagt dan om een muntstuk. ‘Van wie is dit de afbeelding en van wie is het opschrift’, vraagt Jezus? ‘Van de keizer’, zeggen ze. ‘Geef dan wat van de keizer is aan de keizer, en geef aan God wat God toebehoort’, zegt Jezus dan. En daarmee laat Jezus die twee werelden naast elkaar bestaan. Hoezo dan een keuze?

Volgens mij gaat het Jezus om een manier van leven waar wij steeds weer van moeten horen, om het niet te vergeten. Hoe het ook kan. Hoe het veel meer ontspannen kan, niet zo bezorgd allemaal, niet zo verkrampt. Daarom drijft Jezus de tegenstelling op de spits: je geld of je God?

Ik las eens ergens een kort verhaal, dat hierover gaat.

Het gaat over een man die een druk bestaan leidt, maar toch op iedereen even kalm en rustig overkomt. En de mensen vragen hem hoe hij dat doet. Dan zegt hij eenvoudig: ‘Als ik zit, dan zit ik ook. Als ik sta, dan sta ik. En als ik loop dan loop ik ook. En als ik aankom, dan kom ik ook echt ergens aan’. De mensen begrepen hem niet. ‘Wat doet u nog meer’, vroegen ze hem, ‘want wat u nou noemt, dan doen wij ook’. ‘Nou nee’, zegt de man toen, ‘het is toch niet hetzelfde. Als jullie zitten, sta je eigenlijk alweer op. En als jullie staan, dan sta je meteen weer op punt van vertrek. En als jullie gaan, dan ben je d’r al. Als jullie ergens aankomen, zijn jullie alweer onderweg naar iets anders’.

Zo’n verhaal spoort mij aan om me af te vragen hoe het mij zit. Leef ik ook zo haastig?

Het gaat erom dat we leven in het nu, dat we echt nu, vandaag, dit moment leven en hoe lastig we dat kunnen vinden. Hoe moeilijk het kan zijn om met echte aandacht te leven, dichtbij mezelf, dicht bij anderen. Om hier te zijn en niet met je gedachten alweer ergens anders.

Is dat de kracht van de vergelijking die Jezus maakt, de vergelijking met de vogels en de bloemen? Vogels en bloemen zijn wie en wat ze zijn. Vogels zaaien niet en oogsten niet en leggen geen voorraden aan. Ze leven van wat ze vinden. Het is de voorzienigheid van God die hen in leven houdt, zegt Jezus. En bloemen zijn in zichzelf mooi. Ze werken niet en weven niet en zijn nog mooier dan de mooiste kleden van de rijke koning Salomo.
Ze zijn, kun je zeggen, door God in het leven geroepen om ons te leren tevreden te zijn met wie we zijn. Je kunt niet, door je zorgen te maken, ook maar één armlengte aan je levensduur toevoegen.

Nou weten we ook wel dat die voorzienigheid betrekkelijk is. Want vogels kunnen vliegen naar voedingsrijke gebieden als er ergens te weinig is; iets wat van ons mensen niet gezegd kan worden. Wij zijn aangewezen op hulp als ergens geen voedsel meer is. En ja, bloemen, de ene bloem is de andere niet. Niet alle bloemen bloeien even welig en fraai … Maar het punt van vergelijk is duidelijk. Dieren en planten leven zo dat ze zich geen zorgen maken. Dat hoort niet bij hun bestaan. Ze leven vegetatief of instinctief.

En mensen? Wij mensen leven allang niet meer bij de dag of van de hand in de tand. Onze wereld is gebaad bij planning, voorraden aanleggen voor schaarse tijden, een appeltje voor de dorst. We zullen ons leven zo inrichten dat we ons geen zorgen hoeven maken over eten en drinken of kleding; dat zullen we organiseren en daarmee goed voor onszelf zorgen…
en ja, als het nodig is, maken we ook ruimte voor wie niks heeft; dan houden we een inzamelingsactie en schenken we slachtoffers wat dringend nodig is. We helpen zodat zij zich op den duur zelf kunnen helpen.

Voelt u, zo blijf ik als het ware in gesprek met de tekst, in een kritisch gesprek. Waar gaat het nou om? Hoe realistisch is het, wat Jezus ons hier aanraadt?

Wat ik in de tekst herken, is in elk geval die aansporing om minder bezorgd te leven. Meer in het moment, iets zorgelozer, argelozer, vrijer, minder gestrest. En vooral met meer vertrouwen. Zorgen moet je doen, niet maken, las ik ergens. Zo’n spreuk van Loesje. En hoewel taalkundig een beetje krom, sluit de boodschap wel aan bij de tekst. Zorgen moet je doen. Beter om voor iemand te zorgen, dan opgeslokt te worden door de zorgen, die je je kunt maken.

Want, je hebt niet alles in de hand. Je kunt niet alles organiseren in het leven. Soms moet je het doen met wat voorhanden is, roeien met de riemen die je hebt. Proberen minder jaloers te zijn, minder te kijken naar anderen die veel meer hebben dan jij, want je wordt er heel ongelukkig van.

Hoe meer ik deze woorden van Jezus tot me door laat dringen, hoe meer ik ga zien dat Jezus spreekt over de dingen niet voor geld te koop zijn.
De zorg van onze hemelse Vader over ons, dat kunnen we niet organiseren. Die wereld van God, waar vogels en bloemen het leven kleur geven, die wereld is niet voor geld te koop. De wereld, die ons draagt en voedt, die wereld is niet voor geld te koop. Die wereld schaffen wij niet zomaar aan. Het koninkrijk van God en Zijn gerechtigheid zijn niet los verkrijgbaar en al zeker niet tegen betaling. Daar zullen we zelf naar moeten zoeken. Dat ligt niet zomaar voor de hand, in de aanbieding, in de etalages van deze wereld. Zoeken daarom.

En waar kunnen we iets van de liefde van God vinden? Wordt de liefde van God, zijn zorg om ons, niet zichtbaar daar waar mensen elkaar liefhebben, elkaar recht doen, elkaar in de ogen kijken en waarderen, zoals we kijken naar vogels en bloemen?

Gemeente, zorgeloos leven, dat bestaat nog niet. Dat komt in dat Koninkrijk van God.
Maar tot die tijd doen wij het met deze oproep van Jezus en dat we ons in geloof zullen toevertrouwen aan God onze Vader. Zijn liefde en zorg mogen we elke dag ontvangen, zonder dat we er ook maar iets voor hoeven of kunnen betalen. En in elke vogel in de lucht en elke bloem in de grond herinneren ons eraan dat het leven een geschenk is en dat als het ons goed gaat, wij niet vergeten God te danken. We zeggen als we genoeg hebben: dank U voor vandaag! Morgen zien we wel weer.

Amen.

Overzicht preken

20-05-2018
Pinksteren

13-05-2018
Wezenzondag

10-05-2018
Hemelvaartsdag

22-04-2018
De goede herder

15-04-2018
Petrus

01-04-2018
Paaspreek
(Pasen)


25-03-2018
Een koning zonder troon
(Palmzondag)


18-03-2018
De graankorrel

11-03-2018
Delen
(Oecumenische dienst Veertigdagentijd)


18-02-2018
Verzoeking in de Woestijn

11-02-2018
Eenzaam, tweezaam

28-01-2018
Van een leer word je nog geen leerling

14-01-2018
Bruiloft in Kana

31-12-2017
Oudejaarsdienst

25-12-2017
Kerstmorgen
(Eerste Kerstdag)


24-12-2017
Kerstnacht
(Kerstnachtdienst)


17-12-2017
Woestijnroos
(Derde advent)


10-12-2017
Jesaja's vredesvisioen
(Tweede advent)


03-12-2017
Voorbereiden op Kerst
(Eerste advent)


26-11-2017
Houdt uw lamp brandende
(Eeuwigheidszondag)


12-11-2017
Kinderen van het licht

05-11-2017
Dankdag

29-10-2017
Een vaste burcht is onze God

08-10-2017
Jaloezie
(Jeugddienst)


01-10-2017
Israëlzondag

24-09-2017
Zorgen moet je doen niet maken

17-09-2017
Vredeszondag
(Oecumenische dienst)


10-09-2017
Zacheüs
(Startzondag)


27-08-2017
De farizeeër en de tollenaar

20-08-2017
Waarom zou ik naar de kerk gaan?

13-08-2017
Denken over danken

02-07-2017
Het verloren muntje

18-06-2017
Rijke man en arme Lazarus

28-05-2017
Ruth 4

21-05-2017
Ruth 3

14-05-2017
Ruth 2

07-05-2017
Ruth 1

16-04-2017
Pasen

09-04-2017
Palmzondag

26-03-2017
Genezing blinde

12-03-2017
Verheerlijking op de berg

05-02-2017
Zout en licht

29-01-2017
Zaligsprekingen

15-01-2017
Oecumene
(Oecumenische dienst)


08-01-2017
Wijzen uit het Oosten

30-12-2016
Oudejaarspreek
(Oudjaarsdienst)


25-12-2016
Kerstmorgen
(Eerste Kerstdag)


24-12-2016
Kerstnacht
(Kerstnachtdienst)


11-12-2016
Derde zondag van Advent
(Derde advent)


27-11-2016
Eerste zondag van Advent
(Eerste advent)


20-11-2016
De namen op de zuil
(Eeuwigheidszondag)


13-11-2016
Johannes de Doper

06-11-2016
Jona
(Jongerendienst)


02-10-2016
Israëlzondag

25-09-2016
Bethel

11-09-2016
Deel je leven
(Startzondag)


04-09-2016
Waar je mee omgaat...

21-08-2016
Zorg dat je d’r bijkomt!

14-08-2016
Psalm 5: een psalm in oorlogstijd

03-07-2016
Zorgeloos leven?

26-06-2016
De esculaap

19-06-2016
Bloeiend leiderschap

12-06-2016
Tussen angst en vertrouwen

29-05-2016
God in de wolken

22-05-2016
Vervolgde Christenen

15-05-2016
De Geest
(Pinksteren)


24-04-2016
Esther 5, 6 en 7

17-04-2016
Esther 3 en 4

10-04-2016
Esther 1 en 2

27-03-2016
Eerst geloven, dan zien!
(Eerste Paasdag)


20-03-2016
Het nieuwe verbond
(Palmzondag)


13-03-2016
Jezus, de Hoeksteen
(Oecumenische dienst)


06-03-2016
Een vader had twee zonden
(Vierde zondag veertigdagentijd)


14-02-2016
De bruggenbouwer
(Eerste zondag veertigdagentijd)


07-02-2016
Mensen vangen

31-01-2016
Optreden van Jezus in Nazareth

10-01-2016
Dochtertje van Jaïrus
(Jongerendienst)


31-12-2015
De onvruchtbare vijgeboom
(Oudjaarsdag)


25-12-2015
Vrede op aarde?
(Eerste Kerstdag)


24-12-2015
De nacht van de hoop
(Kerstnachtdienst)


13-12-2015
Maria en Elisabeth
(Derde advent)


06-12-2015
Heilig Kind
(Tweede advent)


29-11-2015
Wees niet bang!
(Eerste advent)


22-11-2015
Valsheid tegenover oprechtheid
(Eeuwigheidszondag)


08-11-2015
Zondagsrust
(Dankuur voor gewas en arbeid)


01-11-2015
‘Hoe heet je?’
(Doopdienst)


11-10-2015
De rijke jongeman

04-10-2015
Mozes en Jezus
(Israëlzondag)


02-10-2015
En Jezus schreef in ’t zand
(Oecumenische Seniorenviering)


27-09-2015
Psalm 8

20-09-2015
Achab en Nabot
(Vredeszondag)


13-09-2015
De barmhartige Samaritaan
(Startzondag)


23-08-2015
Tien keer onafscheidelijk

16-08-2015
Effata! Ga open!




Zeisterweg 34, 3984 NL ODIJK

Ds. K.F. Visser (tel 030-8780698), email:
Mw. P. Beumer-de Gier (scriba), email:

disclaimer