Protestantse Gemeente Odijk


'Een zon diep in de nacht'

Ds. K.F. Visser
24-12-2018 | Kerstnachtdienst

Lezing(en): Lucas 2: 1-14


Thema: ‘Zolang Gij nog onzichtbaar zijt,
een zon diep in de nacht,
roep ik uw nadering reeds uit,
omdat ik U verwacht’, Willem Barnard.

Gemeente van Christus,

Iemand vroeg mij: ‘Waarover gaat je laatste kerstnachtpreek hier in Odijk? Toch wel een beetje actueel, hoop ik’. Ik zei: ‘Ja, ik ga het hebben over klimaatverandering’. ‘Ah nee hè’, zei de vragensteller, ‘wat een vreselijk saai thema. Ja, dat is misschien wel actueel, maar daar zit echt niemand op te wachten. En zeker niet in de Kerstnacht….’. ‘Dank je’, zei ik, ‘voor de aanmoediging’.

Klimaatverandering. Is dat geen leuk onderwerp? Is dat een afstandelijk thema, en vooral vervelend, hinderlijk,ongemakkelijk. Het is een actualiteit die we inderdaad misschien vannacht wel liever buiten de deur willen houden. Ik snap waarom de vragensteller zo teleurgesteld reageerde.

Maar wat de vragensteller niet kon weten, is van dat zinnetje in mijn hoofd.
Al heel lang. Dat ene korte stukje tekst uit een lied, dat al in het vorige liedboek stond, een lied van Willem Barnard, theoloog, dichter, liedschrijver….. : ‘O Jezus, hoe vertrouwd en goed klinkt mij uw naam in ’t oor….’. Dat lied, waarin dat ene zinnetje staat dat aldoor op de deur van gevoel en mijn geloof klopt. Vlak voor de dood van Willem Barnard in 2010 - hij werd 90 toen - verscheen een verzamelbundel dagboekaantekeningen van hem, ook al met dat ene zinnetje, nu als titel:

Een zon diep in de nacht.

Dat zinnetje wil niet uit mijn hoofd. Waarom loop ik hiermee rond? Waarom raakt mij dit zinnetje zo? Wat kan ik ermee? Ik geloof, omdat het zegt wat wij hier vannacht zoeken, willen beleven…. het geheim van de Kerstnacht.

Moeten we het hebben over klimaatverandering? Het zou kunnen. Het is razend actueel, vast meer dan ons lief is. Na de zoveelste klimaattop nu in Katowice, vorige week afgesloten, waarvan de voorzitter zegt dat het historisch is, maar menig klimaatdeskundige of milieuorganisatie zegt dat het slappe hap is. Actueel is het in elk geval.
Het was niet voor niks het jaar met de meeste weersextremen wereldwijd.
Nog nooit vertoond. Zo warm, zo zonnig, zo droog, hier bij ons. Er moet wel iets aan de hand zijn. Het klopt niet. Ja, ergens genieten wij wel van die temperatuurstijging in ons kouwe kikkerlandje; we verlangen wel naar wat extra warmte en aan regen hebben we een broertje dood. Dus ja, is het nou zo erg…?

Of weten we heus wel dat we op die manier wegduiken, er niet aan willen.
Is het hier veel te warm en te droog, is het elders veel te nat of te koud,
buitensporig allemaal, buiten proporties. Niet meer normaal. En het staat ons ook tegen. De regering moet wat doen. En Europa en Amerika en China.
We willen wel aan de elektrische auto, maar dan moet ie ook onze caravan kunnen trekken en vooral de helft goedkoper worden.
Ja, we weten heus wel dat een witte kerst er misschien wel nooit meer inzit.
En we moeten stoppen met het opmaken van fossiele brandstoffen. We putten de aarde uit. Het geeft veel te veel schadelijke stoffen in de atmosfeer, en breuken in de aardkorst. Het kan niet langer goed gaan.. Dat weten we echt wel….

Klimaatverandering. Ja, zie, we willen natuurlijk niet gerekend worden tot de klimaatsceptici, de mensen die twijfelen aan de wetenschappelijke inzichten van vandaag de dag. Daar willen we niet bij horen. We zijn tenslotte niet dom. Maar ja, moeten wij een probleem oplossen? Dat is toch iets van de politiek of de industrie of de Verenigde Naties. En er is toch dat klimaatakkoord van Parijs en wij scheiden toch ons afval en we douchen minder lang en vaak.

Klimaatverandering, moet dat nou vanavond? Laat ons nog even trots zijn op koningin Beatrix in 1986: ‘De Deltawerken zijn voltooid’. Maar we weten dat er een nieuwe tijd aankomt, niks is voltooid. De dijken moeten hoger, de Oosterscheldekering, daar moeten we weer mee aan de gang. In de tweede helft van deze eeuw zal de zeespiegel wie weet hoe hoog gestegen zijn ….

Maar, gemeente, dit is niet wat ik vertellen wil. Ik wil vertellen van de herders in hun nacht. Toen hen een licht op ging, zo alles doordringend, stralend, als een zon diep in de nacht….. een engel, een boodschapper van hogerhand in een schitterend licht, spreekt de gevleugelde woorden: ‘Wees niet bang. Ik kom jullie goed nieuws brengen. Vannacht is voor jullie een Redder geboren, Christus de Heer’.

Een zon diep in de nacht, dat kan natuurlijk niet. Het zal toch niet zo zijn dat de klimaatschade zo groot wordt dat het echt nog gebeurd: een zon die schijnen gaat diep in de nacht?!

Gemeente, het evangelie vertelt van een ander klimaat, een geestelijke verandering die op handen is, een nieuwe wereld die zijn opwachting maakt,
als niets er nog op lijkt, als alles duister is…. gaat ‘ie schijnen, die zon, diep in de nacht.
Tegen de ijzige wind die keizer Augustus namens het bewind van Quirinius over het land jaagt, zien we twee mensen schuilen bij elkaar en waar het kampvuur brandt, wordt plotseling een stralend licht gezien, zo overweldigend groot en verwarmend, - een zon diep in de nacht - , dat er een andere wind gaat waaien, een wind van hoop, de Geest van een nieuw begin.

De Morgenster is opgegaan, die de nieuwe dag aankondigt, een nieuw leefklimaat. Waar mensen opademen, van bijkomen, vrolijk worden, moed vatten, of waar mensen zich aan durven toevertrouwen vanuit hun zorg of angst.

Gemeente zitten wij zo hier vannacht? Dat wij verlangen naar die andere klimaatverandering, een geestelijk nieuwe tijd? Hoe zitten we hier vannacht?
Verlangen we minstens naar wat licht in het duister? Omdat we weten van zorgen of van angsten, of van ziektes die niet zomaar over gaan, dat we ons afvragen hoe het verder moet, hoe het verder zal gaan?

Of dat we ergens in vastgelopen zijn, op zoek naar onszelf in een verwarrende tijd? Hoe zitten we hier vannacht? Misschien is het hopelijk allemaal minder dramatisch voor u, voor jou. Dat het leven zo’n beetje voortkabbelt zonder dat er een vonk overslaat, dat het vuur er een beetje uit is, alles grijs en eentonig, weinig verheffend, niet zo betrokken, dat je verlangt dat er weer iets gaat stralen, dat er weer een beetje leven en liefde gaat bloeien.

Of misschien zit je hier als puur gelukkig mens. Dat is van harte te hopen!
Dat je weet dat je blij mag zijn, kunt zijn, dat jij je gezegend voelt, dat je met vertrouwen mag uitzien naar een nieuw jaar. Met een goede gezondheid, fijne relaties, zinvol werk… wees gelukkig en dankbaar… en zie het als een zon die in je leven schijnt, waar het voor anderen misschien duister is, mag jij je baden in dat licht en het sterkt je om hulp te geven waar nodig of gewenst, als een zon diep in de nacht van een ander.

Hoe waren die herders er aan toe? Ze hielden de wacht bij hun kudden.
Collega’s waren het, elk met een eigen kudde. Ze kwamen mekaar ’s nachts tegen, ze zochten mekaar op. Ze dreven hun dieren bij elkaar, zo dat er geen roofdieren in de buurt konden komen, kampvuur aan, brood en wijn delen, en verhalen vertellen misschien, over die goede oude tijd, toen de bezetting er nog niet was. Toen ze nog niet opgejaagd werden, bedreigd… zoals nu met die volkstelling. Waar moesten zij heen met hun schapen?
Hoe zaten die kerels van de nachtploeg daar bij elkaar toen er ineens die boodschapper aankwam, die stralende figuur… ze moeten zich rot geschrokken zijn. Hun volksgeloof zei dat als zoiets jou overkwam, dat de duivel je kwam halen…. dan was het gebeurd met je. En dat zomaar op dat onvermoede moment hartje nacht…

‘Wees niet bang!’, krijgen ze te horen. Ja zeg…..! Laat ons dan niet zo schrikken! Wanneer hadden ze dóór dat het licht dat ze zagen het stralende licht van de Heer was, zoals Lucas schrijft? Wanneer ging hen dat licht op?

Als er een heel leger des heils aan te pas komt, engelenzang tegen de zwartste hemel aangeschreven. Een licht zo groot, zo schoon, gedaald van ’s hemels troon, straalt volk bij volk in d’ ogen.

Zien ze het dan? Hebben ze ’t dan door? Hebben wij het door?

Als er vrolijk wordt gejuicht: Ere zij God in de hoge en vrede op aarde
voor mensen van zijn welbehagen… Zien we dat? Zien we dat gebeuren?

Gemeente, hiervoor zijn wij vannacht gekomen.

Want zolang God nog onzichtbaar is,
een zon diep in de nacht,
roep ik zijn nadering reeds uit,
omdat ik Hem verwacht…

nou ja verwacht…., omdat ik ernaar wil blijven zoeken, omdat ik erop hoop,
omdat ik ernaar verlang, omdat het dringend zo moet zijn, omdat het niet langer zo kan duren, daarom zijn wij gekomen deze nacht.
Omdat dat dit ene zinnetje aldoor aan de deur klopt van mijn verlangen, mijn geloof: die zon diep in de nacht, die moet gaan schijnen, het moet eindelijk kerst worden, maar dan voorgoed.

Gij Morgenster breng ons de nieuwe tijd,
waarin de wereld wordt bewoond
door uw gerechtigheid.
Dan is uw heil aan ons geschied,
dan zingt de schepping weer dit lied
tot in de gloria.

Amen.

Overzicht preken

13-10-2019
Na het kyrie ook het gloria

06-10-2019
Een kind in ons midden

15-09-2019
Een goed verhaal
(Startzondag)


25-08-2019
Aan tafel genodigd

14-07-2019
Simson (2)

07-07-2019
Simson (1)

23-06-2019
Gideon

16-06-2019
Debora
(Pinksteren)


09-06-2019
Vragen om de goede Geest
(Pinksteren)


30-05-2019
Hemelvaart

26-05-2019
De Geest die ons bijstaat

12-05-2019
Waarachtigheid

28-04-2019
Emmausgangers

21-04-2019
Pasen

14-04-2019
Palmpasen

31-03-2019
Thuiskomen

17-03-2019
Liefde
(Oecumenische viering)


10-03-2019
Weerstand bieden

17-02-2019
Ontmoeting met God en met elkaar
(Kinderdienst)


10-02-2019
Roeping Petrus

27-01-2019
Waartoe is Hij gekomen?

13-01-2019
Overgoten met licht

31-12-2018
Oudejaarsdienst

25-12-2018
Kerstmorgen

24-12-2018
'Een zon diep in de nacht'
(Kerstnachtdienst)


16-12-2018
Leven voelen
(Derde advent)


09-12-2018
De dienstbare kerk
(Tweede advent)


02-12-2018
Sprakeloos
(Eerste advent)


25-11-2018
Eeuwigheidszondag

11-11-2018
Dankdag

14-10-2018
'Laat de kinderen tot mij komen'
(Doopviering)


07-10-2018
Trouw

30-09-2018
Voor alle mensen van goede wil

23-09-2018
Omzien naar elkaar
(Gemeentezondag)





Zeisterweg 34, 3984 NL ODIJK

Ds. K.F. Visser (tel 06-25076869), email:
Dhr. J. van den Heuvel (scriba), email:
Webmaster, email:

disclaimer | privacyverklaring